Temple Darshan
मराठी

होरनाडु अन्नपूर्णेश्वरी मंदिर

Horanadu Annapoorneshwari Temple

यात्रेकरूंना भोजन देण्यासाठी प्रसिद्ध वनातील मंदिर.

ॲपमध्ये थेट पाहा Google Maps मध्ये उघडा

होरनाडु अन्नपूर्णेश्वरी मंदिर
फोटो: Prof tpms · CC BY-SA 3.0 · Wikimedia Commons

नवीनतम आरती रेकॉर्डिंग

या मिनिटाला कोणतेही मंदिर थेट नाही. खाली नवीनतम आरती रेकॉर्डिंग आहेत, आणि थेट सुरू होताच ॲप तुम्हाला कळवते.

का प्रसिद्ध आहे

अन्नाची देवता अन्नपूर्णेश्वरीचे मंदिर आणि येथे येणाऱ्या प्रत्येक भाविकाला मोफत भोजन व निवास देण्याच्या परंपरेसाठी होरनाडु प्रसिद्ध आहे. देवीची पूजा करणाऱ्याला कधीही अन्नाची कमतरता भासत नाही असा भाविकांचा विश्वास आहे. समृद्ध पश्चिम घाटातील वने व मळ्यांनी वेढलेले मंदिराचे स्थान शांत व सुंदर तीर्थस्थान बनवते. भाविकांना पारंपरिक वेशभूषेचे नियम पाळावे लागतात: पुरुषांनी सदरा काढून धोतर किंवा शाल परिधान करावी लागते, तर स्त्रियांनी पारंपरिक वस्त्रे परिधान करावी लागतात. यात्रेकरू सहसा शृंगेरी, कळस व मलनाड प्रदेशातील इतर मंदिरांसह ही भेट जोडतात.

इतिहास

श्री अन्नपूर्णेश्वरी मंदिर कर्नाटकच्या चिक्कमगळूर जिल्ह्यातील पश्चिम घाटातील होरनाडु गावात भद्रा नदीकाठी वसलेले आहे. हे अन्न व पोषणाची देवता असलेल्या पार्वतीच्या अन्नपूर्णेश्वरी रूपाला समर्पित असून कर्नाटकातील सर्वांत महत्त्वाच्या देवी मंदिरांपैकी एक आहे. परंपरेनुसार अगस्त्य ऋषींनी हे मंदिर स्थापन करून येथे देवीची मूर्ती स्थापित केली. मंदिराचा प्रारंभिक इतिहास परंपरेवर आधारित असून अनेक शतके हे एक लहान मंदिर होते. विसाव्या शतकात वंशपरंपरागत विश्वस्तांच्या (धर्मकर्ता) नेतृत्वाखाली, विशेषतः पाचव्या धर्मकर्ता डी. बी. वेंकटसुब्बा जॉईस यांच्या काळात, मंदिराचे नूतनीकरण व विस्तार झाला; त्यांनी १९७३ मध्ये सुवर्णाची नवी देवीमूर्ती पुनर्स्थापित केली. मंदिर पारंपरिक द्रविड शैलीत बांधलेले असून त्यास गोपुरम व कोरीव खांब आहेत. अन्नपूर्णेश्वरीची मूर्ती सुवर्णाची असून देवी उभ्या स्थितीत शंख, चक्र, श्रीचक्र व गायत्री धारण केलेली दाखवली आहे. मंदिराभोवती वने, चहा व कॉफीचे मळे असून जवळून भद्रा नदी वाहते. वंशपरंपरागत विश्वस्तांमार्फत मंदिराचे व्यवस्थापन होते, आणि अन्नदात्री देवीच्या भूमिकेला अनुसरून येथे भेट देणाऱ्या प्रत्येक भाविकाला मोफत भोजन व निवास दिले जाते.

परंपरा आणि आख्यायिका

भक्ती परंपरेतून पुढे आलेले, प्रमाणित ऐतिहासिक तथ्य नाही

परंपरेनुसार शिवांनी एकदा अन्नासह भौतिक जग हे भ्रम असल्याचे घोषित केले, तेव्हा अन्नाची देवता पार्वती अदृश्य झाली, ज्यामुळे दुष्काळ पडला. तेव्हा शिवांना अन्नाचे महत्त्व कळले आणि त्यांनी पार्वतीकडे भिक्षा मागितली, ज्या अन्नपूर्णेश्वरी रूपात प्रकट होऊन त्यांना अन्न भरवते. भिक्षापात्र धारण करून अन्नपूर्णेश्वरीसमोर उभ्या असलेल्या शिवाची प्रतिमा या कथेचे प्रतीक आहे. अन्नपूर्णेश्वरीची पूजा केल्याने घरात कधीही अन्नाची कमतरता भासत नाही आणि मंदिरात दिले जाणारे मोफत भोजन हा देवीचा आशीर्वाद आहे असा भाविकांचा विश्वास आहे.

सण

फाल्गुन महिन्यात (फेब्रुवारी-मार्च) होणारा रथोत्सव हा सर्वांत महत्त्वाचा उत्सव असून यावेळी देवीला रथातून मिरवणुकीने नेले जाते. नवरात्रीही देवीच्या विशेष सजावटी व सांस्कृतिक कार्यक्रमांसह साजरी केली जाते. इतर उत्सवांत अन्नपूर्णेश्वरीची जयंती म्हणून साजरी होणारी अक्षय तृतीया आणि मंदिरात दिवे लावले जाणारी दीपावली यांचा समावेश होतो.

स्थान

शहर
होरनाडु
राज्य
कर्नाटक
देवता
अन्नपूर्णेश्वरी

Google Maps मध्ये उघडा →

जवळची मंदिरे

प्रमुख देवता ची मंदिरे

सर्व पाहा →